InsightEveryday

ไมโครเวฟ หม้อทอดไร้น้ำมัน เครื่องปิ้งขนมปัง ล้างคราบมันอย่างปลอดภัย

ไมโครเวฟ หม้อทอดไร้น้ำมัน เครื่องปิ้งขนมปัง ล้างคราบมันอย่างปลอดภัย
ที่มา: Wikimedia Commons

คนที่ทำครัวเป็นประจำจะรู้ว่าคราบมันในเครื่องใช้ไฟฟ้าเล็กไม่ได้อยู่แค่ตรงที่มองเห็น ไอน้ำมันลอยไปเกาะบนเพดานด้านในไมโครเวฟ หยดลงไปใต้ตะแกรงหม้อทอดไร้น้ำมัน และเศษขนมปังที่ไหม้สะสมอยู่ก้นเครื่องปิ้ง จนวันหนึ่งเริ่มมีกลิ่นไหม้ตอนเปิดใช้งาน ทั้งที่ภายนอกดูสะอาด มือใหม่มักเช็ดเฉพาะผิวที่เห็น แล้วสงสัยว่าทำไมกลิ่นยังอยู่

สามเครื่องนี้ต่างกันทั้งโครงสร้างและหลักการทำงาน แต่ลำดับการล้างใช้ร่วมกันได้ ต่างกันแค่รายละเอียดในแต่ละขั้น

ขั้นแรก ถอดปลั๊กและรอให้เย็นสนิท

ทุกเครื่องต้องถอดปลั๊กก่อนเริ่มทำความสะอาดทุกครั้ง ไม่ใช่แค่ปิดสวิตช์ และต้องรอให้ตัวเครื่องกับชิ้นส่วนด้านในเย็นลงจนจับได้สบายมือ

ไมโครเวฟอาจดูไม่ร้อนจากภายนอก แต่จานหมุนและอาหารที่เพิ่งอุ่นยังร้อนอยู่ หม้อทอดไร้น้ำมันเป็นเครื่องที่ต้องรอนานที่สุด เพราะตะแกรงและถาดเก็บความร้อนไว้ได้นาน และน้ำมันที่หยดอยู่ก้นถาดยังร้อนพอจะลวกมือได้ ส่วนเครื่องปิ้งขนมปังมีขดลวดความร้อนอยู่ในช่อง ซึ่งยังร้อนอยู่แม้ขนมปังจะเด้งขึ้นมาแล้ว

ต่อมา แยกชิ้นส่วนที่ถอดได้ออกมาก่อน

อ่านคู่มือของเครื่องให้รู้ว่าชิ้นไหนถอดได้และชิ้นไหนห้ามถอด ชิ้นส่วนที่ถอดออกมาจะล้างได้ง่ายกว่าและไม่เสี่ยงให้น้ำเข้าตัวเครื่อง

ไมโครเวฟถอดจานหมุนและวงแหวนรองใต้จานออกได้ เอาไปล้างที่ซิงก์ด้วยน้ำยาล้างจานแบบอ่อนเหมือนล้างจานทั่วไป หม้อทอดไร้น้ำมันถอดตะกร้าหรือถาดด้านในออกมาได้ ให้เทน้ำมันที่ค้างอยู่ออกใส่ภาชนะแล้วทิ้งรวมกับขยะ ไม่เทลงท่อ เพราะไขมันจะไปจับตัวในท่อได้ เครื่องปิ้งขนมปังส่วนมากมีถาดรองเศษด้านล่างที่ดึงออกได้ ดึงออกมาเทเศษทิ้งแล้วล้างหรือเช็ดตามที่คู่มือระบุ

ตัวเครื่องทั้งสามแบบห้ามแช่น้ำหรือเอาไปเปิดน้ำราดเด็ดขาด เพราะมีชิ้นส่วนไฟฟ้าอยู่ด้านใน

จากนั้น ทำให้คราบนุ่มก่อนเช็ด

คราบมันที่แห้งติดแน่นเช็ดออกยากถ้าใช้แรงอย่างเดียว การทำให้คราบนุ่มลงก่อนจะช่วยไม่ให้ต้องขัดแรงจนผิวเป็นรอย

ไมโครเวฟมีวิธีที่ใช้กันทั่วไปคือ ใส่น้ำเปล่าในชามที่เข้าไมโครเวฟได้ วางไว้ตรงกลางแล้วอุ่นสักครู่ให้เกิดไอน้ำ จากนั้นปิดประตูทิ้งไว้ให้ไอน้ำทำงานต่ออีกพัก คราบที่เกาะผนังด้านในจะนุ่มลงจนเช็ดออกได้ง่าย ระวังตอนหยิบชามออก เพราะน้ำร้อนมากและอาจเดือดพุ่งได้ ควรใช้ถุงมือกันร้อน

ตะกร้าหม้อทอดไร้น้ำมันแช่ในน้ำอุ่นผสมน้ำยาล้างจานสักพักก่อนล้าง คราบมันตามซอกตะแกรงจะหลุดง่ายขึ้น ส่วนถาดรองเศษของเครื่องปิ้งขนมปังมักไม่ต้องแช่ เพราะเป็นเศษแห้งมากกว่าคราบมัน

ต่อจากนั้น เช็ดและล้างโดยไม่ทำร้ายผิวเคลือบ

ใช้ฟองน้ำด้านนุ่มหรือผ้าไมโครไฟเบอร์ ไม่ใช้ฝอยเหล็กหรือแปรงขนแข็ง โดยเฉพาะกับตะกร้าหม้อทอดที่มักมีผิวเคลือบกันติด ถ้าผิวเคลือบลอกหรือเป็นรอยลึก อาหารจะติดง่ายขึ้นและผิวที่ลอกอาจหลุดปนกับอาหาร

ในไมโครเวฟ ให้เช็ดผนังด้านในทุกด้านรวมถึงเพดาน และอย่าลืมขอบยางรอบประตูกับตัวประตูด้านใน ซึ่งคราบไขมันมักจับเป็นแนว ระวังอย่าให้น้ำไหลเข้าไปในช่องระบายอากาศ

สำหรับหม้อทอดไร้น้ำมัน หลังถอดตะกร้าออกแล้วจะเห็นตัวเครื่องด้านใน ใช้ผ้าหมาดเช็ดคราบที่กระเด็นขึ้นไปเกาะ ส่วนบริเวณขดลวดความร้อนด้านบน ให้ทำตามที่คู่มือแนะนำเท่านั้น ห้ามเอาน้ำไปราด

เครื่องปิ้งขนมปังเป็นเครื่องที่ต้องระวังที่สุด ห้ามเอาส้อม มีด หรือของโลหะใดๆ แหย่เข้าไปในช่องเพื่อเขี่ยเศษ แม้จะถอดปลั๊กแล้วก็ตาม เพราะอาจทำให้ขดลวดเสียหาย ให้คว่ำเครื่องเหนือถังขยะแล้วเคาะเบาๆ ให้เศษร่วงออก ส่วนผิวด้านนอกใช้ผ้าหมาดเช็ด

ข้อห้ามสำคัญที่ใช้กับทุกเครื่อง คืออย่าจับน้ำยาสองขวดมาผสมกันเพื่อหวังให้แรงขึ้น ของที่มีคลอรีนเมื่อเจอสารกลุ่มกรดหรือแอมโมเนียจะเกิดไอระเหยที่เป็นพิษ และไม่ควรใช้น้ำยาฆ่าเชื้อแรงๆ กับพื้นผิวที่สัมผัสอาหาร น้ำยาล้างจานผสมน้ำอุ่นเพียงพอสำหรับคราบมันในครัวส่วนใหญ่ ไม่จำเป็นต้องคิดสูตรผสมเอง

ถัดไป เช็ดให้แห้งทุกชิ้นก่อนประกอบกลับ

ชิ้นส่วนที่ล้างน้ำแล้วต้องผึ่งหรือเช็ดให้แห้งสนิทก่อนใส่กลับ ตะกร้าหม้อทอดที่ยังมีน้ำค้างอยู่ถ้าเอากลับไปเปิดเครื่องทันที น้ำจะกลายเป็นไอและมีกลิ่นอับ ส่วนถาดรองเศษของเครื่องปิ้งขนมปังที่ล้างน้ำแล้วต้องแห้งจริงก่อนเสียบกลับ

ไมโครเวฟควรเปิดประตูทิ้งไว้สักครู่หลังเช็ดเสร็จ ให้ความชื้นด้านในระเหยออก ป้องกันกลิ่นอับ วิธีเดียวกันนี้ใช้กับตู้เย็นได้เช่นกัน ซึ่งมีรายละเอียดเพิ่มเติมเรื่องไล่กลิ่นตู้เย็นด้วยการล้างทีละส่วน

เครื่องใช้ไฟฟ้าในครัวแต่ละชนิดทำงานด้วยหลักการต่างกัน ไมโครเวฟใช้คลื่นทำให้โมเลกุลน้ำในอาหารร้อนขึ้น หม้อทอดไร้น้ำมันใช้ลมร้อนหมุนเวียน ส่วนเครื่องปิ้งใช้ความร้อนจากขดลวดโดยตรง ความต่างนี้ทำให้คราบสะสมคนละจุด ใครชอบรู้กลไกของเครื่องในครัว ลองอ่านเรื่องเครื่องชงเอสเปรสโซใช้แรงดันน้ำร้อนสกัดกาแฟอย่างไรเป็นอีกตัวอย่างที่น่าสนใจ

สุดท้าย วางเครื่องให้ระบายอากาศได้และล้างเป็นรอบ

หลังประกอบกลับ ให้วางเครื่องในตำแหน่งที่มีช่องว่างรอบตัวเครื่องตามที่คู่มือกำหนด ไม่ชิดผนังหรือใต้ตู้แขวนจนความร้อนระบายไม่ได้ และไม่วางของทับบนหม้อทอดหรือเครื่องปิ้ง การจัดพื้นที่บนเคาน์เตอร์ให้เครื่องเหล่านี้มีที่ทางของตัวเองช่วยได้มาก ลองดูแนวทางใช้พื้นที่บนเคาน์เตอร์และผนังครัวให้เกิดประโยชน์

ส่วนความถี่ ไมโครเวฟควรเช็ดเมื่อมีอาหารกระเด็นทุกครั้ง ไม่ปล่อยให้แห้งค้าง ตะกร้าหม้อทอดล้างหลังใช้งานเกือบทุกครั้งเพราะมีน้ำมันค้าง ส่วนถาดรองเศษของเครื่องปิ้งเทออกทุกไม่กี่วันตามความถี่ที่ใช้ เครื่องใช้ไฟฟ้าที่ล้างง่ายและถอดชิ้นส่วนสะดวกมักเป็นของในบ้านที่ช่วยลดเวลางานบ้านในแต่ละวันได้จริง ถ้าล้างได้ทันทีหลังใช้งาน คราบจะไม่มีโอกาสสะสมจนต้องขัดหนักอีก